No menu items!
HomeОнцлохУучилж өршөөх нь эрүүл мэндэд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

Уучилж өршөөх нь эрүүл мэндэд хэрхэн нөлөөлдөг вэ?

-

Уучлах сэтгэлийн ач холбогдол нь эмч, багш нар, Буддагийн эшлэлүүдээр хязгаарлагдахгүй. Уучлал нь шашны болон сүнслэг агуулгатай. Буддын шашны сургаальд өширхлийг халуун нүүрс барихтай зүйрлэдэг бөгөөд эцэст нь өөрийгөө шатаахад хүргэдэг гэж үздэг. Хиндуизмд гомдол, харуусал тээх нь сөрөг дурсамж, сөрөг мэдрэмжийн ачааг тээж явахтай адил бөгөөд энэ нь өнөө ба ирээдүйд нөлөөлөх уур уцаар, сөрөг сэтгэл хөдлөлүүдийг үүсгэдэг гэж үздэг. Харин Христийн шашинд уучилж, өршөөх нь тэдний эсрэг нүгэл үйлдэх үед үзүүлэх хариу үйлдэл юм гэж үздэг.

Бусдыг уучилж, өршөөх үед тархинд ямар процесс явагддаг вэ?

Уучлалын үр нөлөөг шинжлэх ухааны үүднээс судалж эхлээд удаагүй байгаа ч олон тооны судалгаагаар дандаа уучилж, өршөөх нь биеийн болон сэтгэлзүйн эрүүл мэндийн байдалтай уялдаа хобоотой болохыг олж тогтоосон. Уучлал нь цусны даралт, зүрхний цохилт, стрессийг бууруулахаас гадна нойрыг сайжруулж, ядаргаа тайлдаг болох нь шинжлэх ухаанаар батлагдсан.

Сэтгэл судлаач Шарлотт Витвлиет нэгэн судалгаа хийжээ. Тэр үйлчлүүлэгчдээсээ өс хонзон бүхий хуучин дурсамжаа эргэн санахыг хүссэн байна. Улмаар энэ талаарх дурсамж зөвхөн оюун санаанд төдийгүй бие махбодод хэрхэн нөлөөлж байгааг ажиглажээ. Сөрөг дурсамж нь тэдний цусны даралт, зүрхний цохилт, сэтгэлийн түгшүүрийг нэмэгдүүлж эхэлсэн байна.

Өс хонзон, гомдол харуусал нь стресс, сэтгэлийн түгшүүрийг бий болгодог. Үүнээс сэргийлэх цорын ганц арга зам бол уучлал юм гэж доктор Фредерик Лускин хэлжээ. 

Тархинд аз жаргалыг хэмжих хэмжүүр байдаг. Амьдралын туршид аз жаргалын индекс 1-10 хүртэл өсч, 10 хүрсэн үед хүн хамгийн ихээр аз жаргалыг мэдэрнэ. Өдөр тутамд тохиолдох тааламжтай болон сөрөг үйл явдлууд энэ хэмжүүрт нөлөөлж байдаг.

Ажлаас халсан дарга эсвэл итгэл алдсан нөхдийнхөө талаар элдэв янзын цуурхал тараах нь амархан зүйл. Гэхдээ энэ нь бидний мэдрэлийн системд хариу үйлдэл үзүүлэхэд хүргэдэг бөгөөд тархин дахь айдас, түгшүүр хариуцсан амигдала идэвхжиж, стрессийн даавар болох кортизолыг ялгаруулдаг. Айдас, түгшүүрийг хариуцсан амигдала тархины үйл ажиллагааг түр саатуулснаар аз жаргалын даавар буюу серотонины хэмжээг бууруулж, сэтгэл гутралд хүргэж болзошгүй. Эсэргээрээ уучлах нь тухайн сөрөг нөхцөл байдлын хүчийг сааруулж, тархинд допамин ялгаруулдаг.

Тиймээс өнгөрсөнтэй нүүр тулахдаа Доктор Лускиний “шийдвэртэй уучлал” гэж тодорхойлдог зүйлийг хэрэгжүүлээрэй. Энэ нь гомдол тээсэн үйл явдлуудаар оюун санаагаа дүүргэж, өнөөгийн амьдралаа өнгөрсөн үеийн линзээр харж байгаагаа ойлгоход тусална. Үүнээс салахын тулд тээж буй гомдол харууслаа гээж, өнгөрсөнд нь үлдээх хэрэгтэй. Чин сэтгэлийн уучлал нь амьдралын чанар, сэтгэцийн эрүүл мэндэд чухал ач холбогдолтой юм.

Өс хонзон, гомдол гол төлөв гэмт хэрэг үйлдсэн этгээдэд хийсэн зүйлд нь хариуцлага тооцох ёстой гэсэн цөхрөлтгүй хүслээс үүдэлтэй байдаг. Өс хонзон санах, сөрөг зүйлийн хариуд үзүүлж буй сөрөг үйлдэл нь сэтгэлийн амар амгаланг бий болгох юм шиг санагддаг ч чухамдаа сэтгэлийн амар амгалан бус таны дотор хэдэн сар, жилээр орших гүн хар толбыг үүсгэж байдаг. Сэтгэл зүрхээ гомдол харууслаас чөлөөлөх нь өөрт амар амгаланг авч ирнэ. Уучлахад заавал хоёр хүн шаардлагагүй.

Уучилж сурах гурван алхам

Уй гашуу-  Энэ нь бидний мэдэрч буй гомдол, харууслын үр дүн. Хариу үзүүлэхийн оронд эргэцүүлээрэй.

Хүлээн зөвшөөр- Сэтгэлийн өршөөл үзүүлэхэд салшгүй хэсэг бол өөрт муу зүйл хийсэн хүнийг өрөвдөх сэтгэлийг төлөвшүүлэх явдал юм. Бид бүгдээрээ өөрсдийн зовлонг хэн нэгэнд дамжуулах мөнхийн мөчлөгт байгаа гэдгийг ойлгосноор тайвшрал  мэдэрнэ. Тэрхүү мөчлөгөөс гарах цорын ганц арга зам өрөвч, энэрэнгүй сэтгэл юм. Өөрийгөө бусдын оронд тавьж үзээрэй. Энэ нь тэдний үйлдлийг зөвтгөхгүй ч оюун санааны ойлгох хэрэгцээг хангаж өгдөг. Үүнийг ойлгосноор хүн бүхэн болзолт нөхцөл байдлынхаа боол гэдгийг ухаардаг байна.

Өнгөрснөө бүү дурс- Тухайн үеийн мэдрэмжийг санаж байхад дурсамж арилдаггүй. Тиймээс сөрөг мэдрэмж, таагүй нөхцөл байдлын талаарх бодлоосоо салахад үйл явдлыг хөндлөнгөөс харах, сэтгэл хөдлөлийн манангүй дүр зураг хэрэгтэй. Энэ нь өнгөрсөнд хүлэгдэхгүйгээр амьдрах боломжийг олгоно. Сөрөг сэтгэл хөдлөлдөө авталгүйгээр өнгөрсөнг өнгөрсөнд нь үлдээгээрэй.

tinybuddha

шинэ мэдээ

ХОМ: Үндэсний эвслийн жагсаалтыг тэргүүлэгч Н.Номтойбаяр ₮1.5 тэрбумын барилга байгууламжтай

Нэр дэвшигчдийн хөрөнгө орлогын мэдүүлгийн хураангуйг АТГ-аас өнөөдөр танилцуулав. УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуульд хоёр эвсэл байгаагийн нэг нь Үндэсний эвсэл юм. Тус эвслийн жагсаалтаар нэр...

ХОМ: Х.Баттулга 267 сая төгрөгийн орлоготой

УИХ-ын 2024 оны ээлжит сонгуульд нэр дэвшигчдийн хөрөнгө орлогын мэдүүлгийн хураангуйг АТГ-аас танилцуулав. Ерөнхийлөгч асан Х.Баттулга 2024 оны УИХ-ын сонгуулийн 4-р тойрогт нэр дэвшиж буй....

ХОМ: Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн жилийн орлого 244 сая төгрөг

АТГ-аас УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшигчдийн хөрөнгө орлогын мэдүүлгийг олон нийтэд нээллтэй тавьжээ. Монгол Улсын Ерөнхий сайд, МАН-ын дарга Л.Оюун-Эрдэнэ УИХ-д гурав дахь удаагаа нэр дэвшиж...

ХОМ: Хөрөнгийн хэмжээгээр эхний аравт бичигдэж буй нэр дэвшигчид

Хуулийн дагуу УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшигчид хөрөнгө орлогоо АТГ-т мэдүүлдэг. Тус газраас УИХ-ын 2024 оны сонгуульд нэр дэвшигчдийн хөрөнгө орлогыг нийтэд ил болгожээ.Үүнээс хөрөнгийн хэмжээгээр...

трэнд